U kent ze wel, de producten die u meestal in de kelder, in de garage of onder de spoelbak bewaart: wc-geurblokjes, ontstopper, afwasproduct, ontkalker … Die producten zijn zo ingeburgerd in ons dagelijks leven dat we er nauwelijks nog bij stilstaan dat het gaat om gevaarlijke producten. De voornaamste slachtoffers van vergiftiging en verbranding door huishoudproducten zijn overigens de allerkleinsten onder ons: peuters en kleuters. Daarom, hier enkele tips die hen het leven kunnen redden:

Tips die ongelukken voorkomen

Laat een huishoudproduct niet onbewaakt achter na aankoop of bij gebruik als er kinderen in de buurt zijn.
Sluit de recipiënt na gebruik goed af. Bewaar het product op een veilige, voor kinderen ontoegankelijke plaats.
Veel ongevallen gebeuren door verkeerd gebruik: lees de gebruiksaanwijzing!
Gebruik nooit producten in combinatie met andere producten. Zo voorkom je dat gevaarlijke dampen zich ontwikkelen. Javel bijvoorbeeld, gemengd met een zuur (een ontkalker, azijn…) vormt het giftige chloorgas.
Bewaar de producten in de originele verpakking. Producten overbrengen in recipiënten die voorheen levensmiddelen bevatten, is helemaal vragen om problemen.
Bewaar het telefoonnummer van het antigifcentrum op een zichtbare plek in de buurt van de telefoon: 070 245 245

Huishoudproducten, onderverdeeld in vier groepen naargelang de samenstelling

1. De corrosieven, bijtende of brandende producten (caustica)

Producten: wasmiddelen voor linnen, afwasproducten, shampoos, toiletreinigers, ontkalkers, ovenreinigers, enz….
Wat doen bij inname: overbrenging naar het ziekenhuis noodzakelijk. Probeer te vermijden dat het slachtoffer braakt. Zeepproducten kunnen beginnen schuimen bij het overgeven terwijl bijtende producten twee keer de slokdarm en de slijmvliezen zouden aantasten. Bij contact met de huid: overvloedig spoelen met lauw water.

2. Toiletverfrissers, geurverdrijvers en mottenballen

Deze producten bevatten dikwijls een hoge concentratie paradichloorbenzeen, een uiterst giftig product dat het centrale zenuwstelstel aantast.
Kenmerken: bij intoxicatie ontstaan in een eerste fase koorts en stuipen en in een tweede fase valt het slachtoffer in coma. Het toedienen van melk vermijden omdat dit de opname van dit soort gif in het lichaam bevordert.

3. Solventachtige producten zoals reinigingsoplosmiddelen, boenwas en teekolie

Deze middelen prikkelen bij inname de slijmvliezen en zorgen voor een brandend gevoel in de mond en keel. Het slachtoffer is misselijk, heeft last van diarree en braakt soms bloed.
Bij een kleine inname (d.w.z. minder dan 1 ml/kg lichaamsgewicht) treden meestal alleen spijsverteringsklachten op, bij een hogere dosis wordt het zenuwstelsel aangetast, treden er ademhalingsproblemen, coördinatiestoornissen van de ledematen en sufheid op.
Het inademen van de dampen tast zowel de ademhaling als het zenuwstelsel aan. Hierdoor kunnen hallucinaties en stuipen optreden. Braken is te vermijden omdat zo het product kan ingeademd worden.
Melk is verboden omdat het product het braken opwekt. Slachtoffer steeds naar het ziekenhuis overbrengen.

3. Ontvlekkers voor textiel en tapijten

Ontvlekkingsmiddelen zijn vaak samengesteld op basis van tri- of perchloorethyleen.
De gevolgen bij inname van dit product zijn zeer ernstig. Het tast de slijmvliezen van de mond, de slokdarm en de maag aan. Het slachtoffer krijgt last van een branderig gevoel, diarree en moet soms braken. Het centrale zenuwstelsel wordt onderdrukt. Dit veroorzaakt sufheid en kan soms zelfs leiden tot coma.
Het is belangrijk dat er snel wordt opgetreden. Breng het slachtoffer onmiddellijk naar het ziekenhuis, zelfs wanneer er geen symptomen zijn.
Bleekwater (javel) is een licht alkalische stof die vaak wordt gebruikt als ontvlekker of bleekmiddel en voor het reinigen van toiletten. Vermijd de combinatie van vloeibare javel met een zuur, zoals ontkalker, ontstopper, azijn of zoutzuur.

Wat te doen bij vergiftiging?

Laat een huishoudproduct niet onbewaakt achter na aankoop of bij gebruik als er kinderen in de buurt zijn.
Sluit de recipiënt na gebruik goed af. Bewaar het product op een veilige, voor kinderen ontoegankelijke plaats.
Veel ongevallen gebeuren door verkeerd gebruik: lees de gebruiksaanwijzing!
Gebruik nooit producten in combinatie met andere producten. Zo voorkom je dat gevaarlijke dampen zich ontwikkelen. Javel bijvoorbeeld, gemengd met een zuur (een ontkalker, azijn…) vormt het giftige chloorgas.
Bewaar de producten in de originele verpakking. Producten overbrengen in recipiënten die voorheen levensmiddelen bevatten, is helemaal vragen om problemen.
Bewaar het telefoonnummer van het antigifcentrum op een zichtbare plek in de buurt van de telefoon: 070 245 245
Reageer onmiddellijk, ook als er nog geen vergiftigingsverschijnselen te zien zijn.
Bel het antigifcentrum (070 245 245) en bij bewusteloosheid de dienst 100.
Laat het slachtoffer niet braken en dien nooit melk of actieve kool toe zonder het deskundig advies van een arts.
Bij inhalatie van giftige gassen, moet het slachtoffer meteen uit de gevarenzone verwijderd worden. Omdat de dampen of gassen snel in de kledij dringen, trek je die best ook zo snel mogelijk uit.
Spoel bij contact van de ogen, de slijmvliezen of de huid met een bijtend product overvloedig en gedurende minstens een kwartier met lauw water. Raadpleeg zo snel mogelijk een oogarts.
Draai een slachtoffer dat moet braken op de zij, of languit op de buik, met het hoofd voorover (over een bedrand bijvoorbeeld). Zorg ervoor dat de kin zich lager bevindt dan de heupen om te vermijden dat het braakselin de longen terechtkomt. Een klein kind kan je over de knieën leggen met het gezicht naar beneden.

Dit artikel is een bewerking van een tekst in het tijdschrift Operatie Veiligheid van Prevent