Skip to main content
  1. Əsas səhifə
  2. Biz kimik
  3. Əməliyyatlar və layihələr
  4. Azəri-Çıraq-Dərinsulu Günəşli

Azəri-Çıraq-Dərinsulu Günəşli

Bakıdan təxminən 100 km şərqdə yerləşən Azəri-Çıraq-Dərinsulu Günəşli (AÇG) yatağı Xəzər hövzəsinin Azərbaycan sektorunda ən iri neft yatağıdır

AÇG üzrə Hasilatın Pay Bölgüsü haqqında Sazişin podratçı tərəfləri adından “BP Exploration (Caspian Sea) Limited” şirkəti operatordur.

 

2026-cı ilin birinci yarısında AÇG üzrə fəaliyyətlərə təqribən 268 milyon dollar əməliyyat məsrəfləri və 733 milyon dollar əsaslı məsrəflər xərclənmişdir. 

 

AÇG yatağında aparılan 4-ölçülü (4D) yüksək dəqiqlikli dənizdibi qovşaqlarla seysmik tədqiqat proqramı çərçivəsində 2025-ci ildə əldə olunmuş məlumatların emalı bu ilin birinci yarısında tamamlanmışdır. 

 
Dərinsulu Günəşli ərazisində bir çox quyularda sualtı müdaxilə proqramı çərçivəsində əməliyyatlar davam etmişdir, o cümlədən beş quyuda sualtı müdaxilə işləri uğurla tamamlanmışdır, hazırda isə altıncı quyuda işlər davam edir.

 

Hasilat

 

2026-cı ilin birinci yarısında AÇG-dən stabil hasilat təhlükəsiz və etibarlı şəkildə davam etmişdir.

 

Rüb üçün AÇG-dən ümumi hasilat – Çıraq (19 300), Mərkəzi Azəri (88 000), Qərbi Azəri (73 300), Şərqi Azəri (45 000), Dərinsulu Günəşli (47 000), Qərbi Çıraq (24 000) və ACE (26 400) platformalarından birlikdə – gündə orta hesabla 323 000 barel və ya ümumilikdə təxminən 59 milyon barel, yəni 8 milyon ton olub.

 

İyun ayının sonunda AÇG-də ümumilikdə 150 neft hasilat quyusu, 51 su injektor quyusu və 11 qaz injektor quyusu istismarda olub.
 

AÇG üzrə qazma və tamamlama fəaliyyətləri
 
İlin birinci yarısında AÇG-də 7 neft hasilatı quyusu, 3 su injektoru və 2 qaz injektoru quyusu qazılıb tamamlanmışdır.

 
Səmt qazı
 
2026-cı ilin birinci yarısında AÇG-dən Azərbaycan dövlətinə əsasən Səngəçal terminalından, həmçinin “Neft Daşları”ndakı qurğu vasitəsilə gündə orta hesabla 11 milyon kubmetr, ümumilikdə isə 2 milyard kubmetr səmt qazı təhvil verilmişdir. Hasil edilən səmt qazının qalan hissəsi təzyiqi saxlamaq məqsədilə yenidən kollektora vurulmuşdur.
 
Sərbəst qaz


2026-cı ilin birinci yarısında AÇG-də sərbəst təbii qaz (STQ) hasilatı əməliyyatlarının başlanması ilə yataq ilk kommersiya qaz hasilatı əməliyyatları mərhələsinə keçdi.

AÇG-də ilk STQ hasilatı əməliyyatları 2025-ci ildə qazılmış və hazırda hasilatda olan neft laylarının altında yerləşən iki prioritet STQ layını – daha dayaz Qırmakıüstü Qumlu və daha dərin Qırmakıaltı Qumlu lay dəstlərini hədəfləyən ilk hasilat quyusunda başlanmışdır. Quyu Qırmakıüstü Qumlu lay dəstində qaz ehtiyatlarının mövcudluğunu təsdiqləmiş, Qırmakıaltı Qumlu lay dəstində isə yüksək təzyiqli qaz ehtiyatlarının mövcudluğunu aşkar etmişdi.

 

İlk STQ hasilatı əməliyyatları Qırmakıaltı Qumlu lay dəstində başlanmışdır və ilkin dövr hasilatı olmaqla yanaşı həmçinin quyuda və lay dəstində sınaq işlərinin aparılmasını da əhatə edir. 

 

Quyudan hasil edilən qaz və kondensat, neft və qaz işlənməsi sistemlərinin inteqrasiyası yolu ilə mövcud AÇG infrastrukturundan istifadə etməklə Səngəçal terminalına göndərilir ki, bu da mövcud dəniz obyektlərindən səmərəli istifadə üçün imkan yaradır.

 

STQ-dən əlavə, ilk hasilat quyusu Qırmakıaltı Qumlu lay dəstinin dibində, qaz və su laylarının arasında yerləşən neft halqası da aşkar etmişdir. İlk neft halqası quyusu Dərinsulu Günəşli platformasından qazılmaq üçün planlaşdırılmış və qazma işləri may ayında başlanmışdır. Bu quyuda qazma əməliyyatlarının 2026-cı ilin ikinci yarısında başa çatacağı gözlənilir.
 

İlk neft halqası quyusundan həmçinin əlavə qiymətləndirmə məlumatlarının əldə olunması da gözlənilir ki, bu da AÇG sahəsində gələcək işlənmə imkanlarının dəyərləndirilməsinə kömək edəcək.

AÇG platformaları

Chirag Patform, Caspian Sea, Photo: Stuart Conway/ BP

Çıraq platforması Bakıdan 120 kilometr şərqdə Xəzər dənizində suyun dərinliyinin təxminən 120 metr olduğu yerdə yerləşən dəniz hasilat, qazma və yaşayış (HQY) platformasıdır. Bu platforma AÇG yatağından İlkin neft adlanan neftin hasilatna başlamaqla 1997-ci ildən istismardadır.

 

Çıraq obyektlərinə aşağıdakılar daxildir:

  • Suvurma avadanlığı olan 24 quyu gövdəsinə HQY platforması
  • Səngəçal qəbul terminalınadək 176 km uzunluğunda 24 düymlük neft kəməri
  • Neft Daşlarınadək 48 km uzunluğunda 16 düymlük qaz kəməri
  • Mərkəzi Azəri Kompressor və Suvurma platformasına qədər 12 km uzunluğunda 18 düymlük qaz kəməri 

Çıraq platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında ümumi hasilat gündə orta hesabla19 300 barel təşkil edib.

9 Mart 2010-cu il tarixində AÇG-n işlənməsi üzrə Rəhbər Komitə yeni Çıraq Neft Layihəsinə (ÇNL) sərmayə qoyulmasına qərar verdi. Dəyəri 6 milyard dollar olan bu layihənin məqsədi mövcud Dərinsulu Günəşli (DərSG) və Çıraq platformaları arasında yataq infrastrukturunda ciddi hiss olunan boşluğu doldurmaq üçün layihələşdirilmiş yeni bir dəniz qurğusu vasitəsilə nail olunmaq idi.
 
Qərbi Çıraq (QÇ) platforması dənizin 170 metr dərinliyində, mövcud Çıraq və Dərinsulu Günəşli platformaları arasında quraşdırılmışdır. 

 

Qərbi Çıraq obyektlərinə aşağıdakılar daxildir:

  • 48 quyu gövdəsinə malik bir ədəd hasilat, qazma, yaşayış platforması.
  • 14 düymlük qaz kəməri
  • 30 düymlük neft kəməri

2014-cü il 28 yanvar tarixində Qərbi Çıraqdan hasilat öncəqazma quyularından biri olan J05 quyusundan başladı. Neft əvvəlcə platformada quraşdırılmış texnoloji qurğulardan keçərək, yeni yataqdaxili boru kəməri vasitəsilə mövcud 30” sualtı ixrac boru kəmərinə ötürüldü və bu kəmərlə də Səngəçal terminalına ixrac edildi. Hasilat digər öncəqazma quyuları işə düşdükcə artır.
 
Qərbi Çıraq platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında hasilat gündə orta hesabla 24 200 barel təşkil edib.

Şərqi Azəri (ŞA) Xəzər dənizində Bakıdan 100 kilometr aralı, suyun dərinliyinin təxminən 152 metr olduğu yerdə yerləşən dəniz hasilat, qazma və yaşayış (HQY) platformasıdır. 2006-cı ilin noyabr ayından istismarda olan bu platforma AÇG yatağının şərq hissəsindən neft hasil etmək üçün tikilmişdir. 


Şərqi Azəri obyektlərinə daxildir:

  • 48 quyu HQY platforması
  • Şərqi Azəridən Mərkəzi Azəri platformasına çəkilmiş 22 düymlük qaz boru kəməri
  • 30 düymlük Faza 2 boru kəməri (Mərkəzi Azəridən Səngəçal terminalınadək)

Şərqi Azəri platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında ümumi hasilat gündə orta hesabla 45 000 barel təşkil edib.

Azəri Mərkəzi Şərqi (ACE) mövcud Mərkəzi Azəri və Şərqi Azəri platformalarının arasında suyun dərinliyinin 137 metr olduğu sahədə yerləşən qazma şaxtalı yeni hasilat, qazma və yaşayış bloklu platformadır. Platforma 2024-cü ilin aprel ayından istismardadır.

 

Azəri Mərkəzi Şərqi obyektlərinə daxildir:

  • 48 quyu HQY platforması
  • neft və qaz ixrac kəmərlərinə birləşdirilmiş yeni yataqdaxili boru kəmərləri

Azəri Mərkəzi Şərqi platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında ümumi hasilat gündə orta hesabla 26 400 barel təşkil edib.

Central Azeri Patform, Caspian Sea, Photo: Stuart Conway/ BP

Mərkəzi Azəri Bakıdan 100 kilometr şərqdə Xəzər dənizində suyun dərinliyinin təxminən 128 metr olduğu yerdə yerləşən dəniz hasilat, qazma və yaşayış (HQY) platformasıdır. 2005-ci ilin fevralindan istismarda olan platforma Azəri yatağiniln mərkəzi hissəsindən neft hasil etmək üçün tikilmişdir.
HQY platformasından əlavə, yaşayış, qazma, hasilat, texnoloji emal, kompressiya və laya qaz, su, şlam vurulması obyektlərini əhatə edən iri bir dəniz kompleksi yaratmaq məqsədilə MA-də bir kompressor və suvurma platforması (KvəSP) quraşdırılmışdır və körpü ilə HQYplatformasına birləşdirilmişdir.


Mərkəzi Azəri obyektlərinə daxildir:

  • 48 quyu gövdəsinə malik HQY platforması
  • MA platformasından Səngəçal terminalına qədər 30 düymlük sualtı neft boru kəməri
  • MA platformasından Səngəçal terminalına qədər 28 düymlük qaz boru kəməri
  • Qurudakı mövcud Səngəçal terminalının genişləndirilməsi

 

Mərkəzi Azəri platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında ümumi hasilat gündə orta hesabla 88 000 barel təşkil edib.

Qərbi Azəri Xəzər dənizində Bakıdan 100 kilometr aralı suyun dərinliyinin 120 metr olduğu yerdə yerləşən dəniz hasilat, qazma və yaşayış (HQY) platformasıdır. 2005-ci ilin dekabr ayının sonundan istismarda olan bu platforma ACG yatağının qərb hissəsindən neft hasil etmək üçün inşa edilmişdir. 


Qərbi Azəri obyektlərinə daxildir:

  • 48 quyu gövdəsinə malik HQY platforması
  • QA-dən Səngəçal terminalınadək 30 düymlük neft boru kəməri 

 

Qərbi Azəri platformasında 2026-cı ilin birinci yarısında  hasilat gündə orta hesabla 73 300 barel təşkil edib.

Dərinsulu Günəşli (DərSG) Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorundakı AÇG yatağının işlənməsinin üçüncü fazasıdır. DərSG kompleksi Günəşli yatağının şərqində, suyun dərinliyinin 175 metr olduğu ərazidə yerləşir. Platforma 2008-ci ilin aprel ayından istismardadır.

 

Bu kompleks körpü ilə birləşdirilmiş iki platformadan ibarətdir:

 

  • 48 quyu gövdəsinə malik qazma, texnoloji təchizat və yaşayış platforması (QTTYP)
  • Texnoloji emal, qaz kompresssor, suvurma və texnoloji təchizat platforması
  • 48 quyu gövdəsinə malik QTTYP 30 düymlük , DərSGdən Səngəçal terminalına aparan neft kəməri 
  • 28 düymlük , DərSGdən Səngəçal terminalına aparan qaz kəməri

 

Dərinsulu Günəşli platformasından 2026-cı ilin birinci yarısında ümumi hasilat gündə orta hesabla 47 000 barel təşkil edib.

AÇG üzrə tərəfdaşlarımız

30.37%
35.30%
9.57%
9.31%

6.79%
5.73%
2.92%